موسسه انتشارات دانشگاه تهران نشریه هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی 2228-6039 31 1 2026 03 21 Examining the Role of the Three Cognitive Components of Intuition, Abduction and Expertise in the Design Thinking Process بررسی نقش مؤلفه های شناختی شهود، استدلال نوآورانه و خبرگی در فرایند تفکر طراحی 9 24 102825 10.22059/jfava.2025.322449.667385 FA کاوه تبیانی دانشجوی دکتری طراحی صنعتی، گروه طراحی صنعتی، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. وحید چوپانکاره استادیار گروه طراحی صنعتی، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. ابراهیم باقری طالقانی استادیار گروه طراحی صنعتی، دانشکده هنرهای کاربردی، دانشگاه هنر ایران، تهران، ایران. Journal Article 2024 12 10 This research explores the cognitive components required by effective problem-solving in design, specifically intuition, innovative reasoning, and expertise that are so central to ‘designerly’ ways of problem-solving. The main approaches used in this type of problem-solving are unique in the world of designers and also different from the traditional ways of solving problems in both science and engineering fields. Unlike the systematic and analytical strategies often used in science, design thinking underlines the integration of cognitive abilities related to divergent thinking, creativity, and intuition, especially in contexts with ambiguity and uncertainty. Such characteristics make designerly approaches more relevant for complex, dynamic challenges, which are increasingly the case in contemporary society. This paper qualitatively investigates the intuitive, innovative reasoning, and expertise roles throughout the stages of design thinking, with arguments related to the development of the respective cognitive abilities in the course of design education. By using a descriptive-analytical methodology, data for this study were obtained via a thorough review of relevant literature, thematically analyzed in terms of how intuitive, innovative reasoning, and expertise contribute to each step of design thinking. These steps consist of empathy, problem definition, ideation, testing, and evaluation. The findings specifically indicate that intuition was most effective in the empathy, ideation, and testing stages, while innovative reasoning plays a visible critical role in both problem definition and ideation phases. Expertise was most influential in the problem definition, ideation, and evaluation stages. The study also definitely highlights a significant gap in current design education, where cognitive abilities which are central to the designerly approach—such as intuitive thinking, innovative reasoning, and experiential knowledge—are not adequately addressed. Design education often emphasizes logic and reasoning skills, overlooking the non-argumentative and intuitive aspects of the design process. The fact that such important cognitive dimensions of successful design practice are paid so little attention signals a paradigm shift that is much needed in the design curricula. It thus advocates for a holistic approach in design education, embracing both the rational and the emotional in design thinking. This would involve an interdisciplinary integration of cognitive science and design theory that could inform the development of new educational strategies enhancing the problem-solving capabilities of future designers. The implications of this research are profound, as they point to the necessity of developing educational frameworks that are in line with the cognitive processes underpinning effective design practice. By explicitly targeting the development of intuition, innovative reasoning, and expertise, design education can better prepare designers to deal with complex problems in dynamic and unpredictable contexts. This study also suggests that with a greater emphasis on these cognitive components, design solutions will be more innovative and effective in solving the challenges facing contemporary society. This implies, among the other things, the need for reconceptualizing design education to ensure that cognitive diversity is regarded and a variety of knowledge integration is considered, including embodied and tacit knowledge, which significantly enhances the design thinking process and fosters highly skilled adaptive designers. حل مسئله به شیوه طراحان، در مواجهه با مسائل پیچیده و مبهم، بیش از آنکه مبتنی بر تحلیل خطی و فرایندهای صرفاً منطقی باشد، بر تعامل سه مؤلفه شناختیِ شهود، استدلال نوآورانه و خبرگی استوار است. در شرایط مبهم و عدم قطعیت که ویژگی اصلی مسائل پیچیده پیش‌ روی انسان معاصر است، حل مسئله به شیوه طراحان، اثربخش‌تر از شیوه‌های تحلیلی و منطقی است. لذا، حوزه طراحی باید بر پرورش مهارت‌ها و توانمندی‌هایی متمرکز شود که استفاده از آن‌ها به تولید راه‌حل‌های بدیع و متناسب با مسائل مذکور می‌انجامد؛ اما نقش سه مؤلفه شناختی شهود، استدلال نوآورانه و خبرگی در طراحی چیست و چه جایگاهی در فرایند تفکر طراحی دارند؟ هدف این پژوهش، معرفی و تحلیل کاربرد مؤلفه‌های مذکور در فرایند طراحی و تأکید بر آموزش آن‌ها در حوزه حل مسئله به شیوه طراحانه است. این پژوهش از نظر هدف، بنیادی و با روش توصیفی-تحلیلی و با بهره‌گیری از تحلیل مفهومی و استنتاج منطقی، بر پایه فیش‌برداری کتابخانه‌ای صورت گرفته است. یافته‌ها نشان می‌دهد شهود به‌عنوان سازوکار ادراک سریع الگوها در شرایط عدم قطعیت عمل می‌کند، استدلال نوآورانه فرایند تولید و بسط فرضیه‌های بدیع را سامان می‌دهد و خبرگی بستر انباشت تجربه و تشخیص موقعیت را فراهم می‌آورد. تعامل پویا و غیرخطی این سه مؤلفه، چارچوب شناختی حل مسئله طراحانه را شکل می‌دهد؛ به‌گونه‌ای که شهود بدون خبرگی به حدس تقلیل می‌یابد، استدلال نوآورانه بدون شهود خلاقیت خود را از دست می‌دهد و خبرگی بدون نوآوری به تکرار می‌انجامد. نتایج این پژوهش می‌تواند مبنایی برای بازنگری در برنامه‌های آموزشی طراحی و تقویت آموزش مهارت‌های شناختی مؤثر در تفکر طراحانه فراهم آورد. https://jfava.ut.ac.ir/article_102825_a9b2a4fff00cf10649a93ce79be366d0.pdf

موسسه انتشارات دانشگاه تهران نشریه هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی 2228-6039 31 1 2026 03 21 Aesthetic Analysis of Carpet Designs in Illustrated Manuscripts of the Jalayerid Period (737–814 AH) تحلیل زیبایی‌شناسی طرح و نقش فرش‌های ایرانی در نگاره‌های دوره جلایریان (۷۳۷–۸۱۴ ه.ق) 25 44 103668 10.22059/jfava.2025.394547.667480 FA داود شادلو استادیار گروه فرش، دانشکده هنرهای کاربردی، دانشگاه هنر شیراز، شیراز، ایران. Journal Article 2025 05 05 The study of Persian carpets prior to the Safavid period faces a major methodological challenge: the absence of surviving examples. From the early Islamic centuries to the sixteenth century, no complete carpets remain that could provide direct evidence of design traditions. Consequently, research in this field depends largely on indirect sources, primarily illustrated manuscripts and textual accounts such as travelogues, chronicles, and geographical writings. Yet these sources present significant difficulties: miniatures often stylize rather than meticulously document reality, while written descriptions are frequently fragmentary, selective, or even contradictory. Compared with other arts—such as architecture, ceramics, or metalwork—where abundant material evidence enables cross-verification, the study of carpets inevitably remains speculative and contested. The ephemeral nature of textiles, susceptible to decay and destruction, has left a profound lacuna in art historical knowledge, forcing scholars to develop innovative interpretive frameworks for analyzing limited and indirect evidence. Within this problematic framework, the Jalayerid period (1336–1432) acquires particular significance. The Jalayerids established political authority in Tabriz and attracted skilled artisans from the Rabʿ Rashidi complex. Their cultural patronage both ensured a crucial continuity with Ilkhanid traditions and encouraged new artistic tendencies. Although no physical Jalayerid carpets have survived, miniatures produced in this era serve as the only available visual evidence for reconstructing design features and aesthetic tendencies. This research aims to identify stylistic and aesthetic patterns of Jalayerid carpet design through a systematic analysis of these miniatures. Adopting a historical perspective and a descriptive–analytical method, it surveys all extant Jalayerid manuscripts containing depictions of carpets or floor coverings. Data were collected through a comprehensive review and analyzed qualitatively using a census sampling approach. This methodology allows for the recognition of both continuity and innovation within the visual corpus, providing a structured framework for interpretation. The findings reveal that Jalayerid carpet imagery preserves significant Ilkhanid features such as repeat‑unit structures, endless‑knot motifs, and hooked lozenges—testifying to the training of artists shaped by earlier dynasties. At the same time, clear innovations emerge: a transition from rigid geometric frameworks to fluid arabesques and vegetal scrolls, expanded chromatic experimentation, and a new emphasis on borders as creative zones. The evident parallels between carpet motifs and architectural ornament suggest the existence of a shared visual vocabulary across multiple artistic media, pointing toward an integrated aesthetic system that transcended individual art forms. In conclusion, the Jalayerid period should not be viewed merely as a transitional bridge between Ilkhanid and Timurid traditions. Instead, it represents a creative and dynamic phase in its own right, where exploratory practices laid the groundwork for Timurid achievements. Jalayerid contributions therefore occupy an independent and influential position in the broader history of Persian carpet design. Beyond this historical reassessment, the study demonstrates the interpretive value of miniatures in reconstructing lost traditions and highlights the methodological potential of visual analysis for addressing gaps where material evidence is absent. This approach offers a powerful model for scholars seeking to fill the void left by the destruction of historical artifacts. جلایریان با تسلط بر تبریز و جذب هنرمندان ربع‌رشیدی، زمینه تداوم هنرهای دوره ایلخانی، از جمله فرش‌بافی را فراهم ساختند. از آنجا که نمونه‌ای فیزیکی از فرش‌های این دوره باقی نمانده است، تنها منبع شناخت طرح‌ و نقش آن‌ها نگاره‌های نسخه‌های مصور به شمار می‌آید. هدف پژوهش شناسایی الگوهای زیبایی‌شناسی طرح و نقش فرش‌های جلایری بر اساس نگاره‌ها و پرسش اصلی چنین است: الگوهای طراحی و نقش‌پردازی فرش‌های دوره جلایری چگونه بوده است؟ پژوهش با رویکرد تاریخی و روش توصیفی-تحلیلی انجام شده، ابزار گردآوری داده‌ها مطالعات کتابخانه‌ای و اسنادی بوده و جامعه آماری را نمونه‌های شاخص در دسترس و نسخه‌های خطی کلیدی تشکیل داده است. داده‌ها به روش سرشماری گردآوری و کیفی تحلیل شدند. یافته‌ها نشان می‌دهد که سنت‌های ایلخانی همچون طرح‌های واگیره‌ای، نقوش گره بی‌پایان و لوزی‌های چنگک‌دار در این دوره تداوم یافته و در کنار آن نوآوری‌هایی چون حرکت به‌سوی نقوش گردان اسلیمی، تجربه‌های رنگی تازه و توجه به حاشیه‌ها پدیدار شده است. هم‌زمانی نقوش فرش‌ها با تزیینات معماری نیز حاکی از وجود زبان بصری مشترک میان هنرهاست. نتیجه‌گیری پژوهش آن است که دوره جلایری به‌مثابه «گذرگاه خلاق» میان ایلخانیان و تیموریان عمل کرده و جایگاهی مستقل و اثرگذار در تاریخ فرش ایران دارد. https://jfava.ut.ac.ir/article_103668_a49c9508018350ed71f9d3012e217770.pdf

موسسه انتشارات دانشگاه تهران نشریه هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی 2228-6039 31 1 2026 03 21 Otherness and Modern Art: Insights from Kant, Schopenhauer and Nietzsche «دیگری» و هنر مدرن: کنکاشی در آراء کانت، شوپنهاور و نیچه 45 55 103079 10.22059/jfava.2025.384135.667412 FA امین شاه‌ وردی دانشجوی دکتری پژوهش هنر، گروه پژوهش و تاریخ هنر، دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. مهدی کشاورز افشار استادیار گروه پژوهش و تاریخ هنر، دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. Journal Article 2025 01 25 Various approaches can be employed to analyze developments in the visual arts, each offering unique insights into studying of artistic expression. One prevalent method involves the concept of ‘realism,’ which assesses different artistic styles based on their representation of reality. This approach categorizes artistic movements according to the level of realism achieved and the techniques utilized to depict the world. Realism, in its various forms, has played a crucial role in shaping the trajectory of art history, particularly during periods when artists sought to mirror the world around them as accurately as possible. While this method is relatively effective in elucidating artistic styles prior to the modern era, it falls short in addressing the complexities and nuances of modern art movements, which often challenge traditional notions of representation. This study aims to introduce the concept of the ‘otherness’ as a significant factor in the evolution of aesthetic perspectives. By doing so, it seeks to demonstrate how advancements in the visual arts, particularly during the modern period, are deeply rooted in the notion of the ‘otherness’. Often, the term ‘otherness’ is interpreted in a Hegelian context, where it is seen as a necessary stage and a fundamental component in the pursuit of knowledge across various domains. In this philosophical framework, the ‘otherness’ is essential for the formation and construction of the ‘self’, providing a point of contrast and opposition. This dialectical relationship highlights the interdependence of the ‘self’ and the ‘otherness’ suggesting that ‘self’ cannot exist without the ‘otherness’. Conversely, Kant's notion of the ‘self’ remains static and unaltered, presenting a different perspective on identity and its development. This essay seeks to present the ‘otherness’ from Kant's point of view, illustrating how the ‘self’ actively seeks the affirmation of the ‘otherness’ within aesthetics. This pursuit ultimately leads to artistic pluralism. In the Third Critique, Kant, after dismissing the objective universality of aesthetic judgments, advocates for their subjective universality. According to this article, subjective universality represents an expectation for the acceptance and affirmation of the ‘otherness.’ Thus, aesthetic principles can be viewed as inherently containing the ‘otherness’ and its approval. Consequently, the role of ‘otherness’ becomes evident in the emergence of various artistic schools and styles. These ‘others’ surged through art history with vigor following the rise of Impressionism and the decline of objective representation principles in the late nineteenth century. This period marked a significant turning point, resulting in a proliferation of new schools and styles that challenged conventional artistic norms. Simultaneously, a philosophical movement that seeks to explain art and artistic enjoyment by dissolving the ‘otherness’ finds expression in the philosophies of Schopenhauer and Nietzsche. This movement remains defined in relation to the ‘otherness’, emphasizing the importance of this concept in understanding the complexities of artistic creation and appreciation. The philosophical doctrines of Schopenhauer and Nietzsche offer a valuable framework for understanding the impact of the ‘otherness’ on artistic expression, particularly in abstract art. As this article illustrates, their ideas also establish an ontological foundation for interpreting these works. غالباً پژوهشگران از واقع‌گرایی به‌مثابه معیاری اساسی در بررسی سبک‌های هنری، به‌ویژه هنرهای بصری، بهره می‌گیرند. با این همه، از ابتدای قرن بیستم و با به محاق رفتن واقع‌گرایی در آثار بصری، دیگر نمی‌توان از چنین معیاری در تبیین تحول سبک‌ها و نگرش‌های هنری مانند گذشته بهره گرفت؛ به عبارت دیگر، واقع‌گرایی در توضیح تحولات هنری و ظهور مکاتب مختلف نابسنده است. در این مقاله با بررسی دیدگاه‌های کانت نشان داده می‌شود که سوبژکتیو دانستن حکم زیبایی‌شناختی را می‌توان به‌مثابه انتظاری در جهت تأیید «دیگری» در نظر گرفت، از این منظر هرچند کانت همواره انتظار دارد تا «دیگری» احکام زیبایی‌شناختی صادرشده توسط «من» را تأیید کند، با این همه این امکان وجود دارد تا «دیگری»، حکمی متفاوت داشته باشد. چنین تفاوتی در نبود اصول عینی ابژکتیو زیبایی‌شناسانه، راه به گفتگو و اقناع می‌برد، شیوه‌ای که نشان داده می‌شود، می‌تواند تحول سبک‌های هنری را در اروپا، پس از ظهور امپرسیونیسم توضیح می‌دهد. درعین‌حال، انحلال «دیگری» که در نهایت سبب انحلال «من» نیز می‌شود، یکی دیگر از امکانات سوبژکتیو دانستن حکم زیبایی‌شناختی است که از سوی شوپنهاور و نیچه پی‌گرفته می‌شود و چنانکه استدلال می‌شود، نمونه‌های قدرتمند خود را در هنرهای تصویری آبستره می‌یابد. https://jfava.ut.ac.ir/article_103079_5fecffbd62a3989268419afb95b3ab9b.pdf

موسسه انتشارات دانشگاه تهران نشریه هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی 2228-6039 31 1 2026 03 21 Reflection of Traditional Elements in Contemporary Visual Arts, Based on the Discourse of Globalization and Cultural Amalgamation, with Emphasis on the Reinterpretation of The Carpet Pattern بازتاب عناصر سنتی در هنرهای تجسمی معاصر، بر پایة گفتمان جهانی‌سازی و آمیزه‌های فرهنگی با تکیه بر بازخوانی نقش فرش 57 71 102826 10.22059/jfava.2025.381287.667328 FA مینا محمدی وکیل استادیار گروه نقاشی، دانشکده هنرهای تجسمی، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. Journal Article 2024 08 22 One of the characteristics of contemporary art is the use of indigenous elements and traditional components, often employed with objectives such as identity recovery, emphasizing minority cultures, globalizing indigenous elements, and similar goals. The extensive artistic transformations in the present era have paved the way for the presence of indigenous elements in a new context, which generally convey new content. With the dominance of globalization and the parallel increase in international migrations, a wave of transcultural blends and interethnic combinations has emerged in art. Artists who experience a new life outside their homeland within diasporic communities often aim to establish a kind of interaction between the national heritage of art and the global discourse. They use reinterpretation of the past, cultural eclecticism, and adaptation to shape their artistic identity in their works. The Iranian carpet, as one of the most important branches of Iranian art and industry, has had a presence in global markets for several centuries and is considered a well-known art in the international arena, representing the authenticity, identity, and culture of Iran. However, contemporary conceptual art, by semantically utilizing the Iranian carpet with a new approach, has linked the semantic scope of this traditional art with the conceptual challenges of contemporary art. A deep dive into the works of some contemporary artists, including Mona Hatoum, David Hammons, Faig Ahmed, Farhad Moshiri, Babak Golkar, Sakir Gökçebağ, David Chalmers Alesworth, Rashid Rana, Sadegh Tirafkan and Ramazan Can who have used the Iranian carpet as a meaning‑making platform in new art, shows that firstly, the use of the carpet outside its traditional structure has repeatedly and with various approaches become a subject of contemporary art. Secondly, the carpet in the context of contemporary art has taken a completely different direction from traditional art. Thirdly, contemporary art generally uses the carpet as an identity‑forming element in defining Iranian (or Eastern) minority art in the global arena. Nevertheless, due to the diversity in the use of traditional visual elements such as carpet patterns in contemporary art works, questions arise about the impacts of globalization approaches and some foundational thoughts in the postmodern era on the application of ethnic elements such as carpets in contemporary art. Additionally, what goals and approaches do contemporary artists, especially Islamic diaspora artists, pursue in utilizing these elements in their works? These artists strive to achieve local identity construction in a global context by utilizing traditional arts. This article, using a descriptive‑analytical method, studies the works of artists with different cultural backgrounds who have used the carpet or its patterns as an identity‑forming element. In most of these works, the carpet is used in a form of dual oppositions in meaning‑making. The research findings indicate that the discussed works, with different origins and approaches, all share common features such as globalization, adaptation, and cultural eclecticism, and pursue goals such as local identity construction through creating new artistic blends, dual oppositions, and identity instability. با فراگیرشدن جهانی‌سازی و افزایش مهاجرت‌های بین‌المللی، هنرهای تجسمی شاهد بروز آمیزه‌های ترافرهنگی و ترکیبات فراقومیتی شده­اند. در این بستر، هنرمندان دیاسپورا با چالش بازتعریف هویت بومی در مواجهه با گفتمان جهانی روبرو شده‌اند و می‌کوشند به انحاء مختلف از عناصر سنتی در آثار خود برای این منظور بهره گیرند. فرش به‌عنوان یکی از نمادین­ترین این عناصر سنتی، به سبب قابلیت جابه­جایی و همچنین پیوند با مفهوم خانه، بیش از سایر عناصر مورد توجه هنرمندان قرار گرفته است. این پژوهش به <strong>روش</strong> توصیفی-تحلیلی، با ابتناء بر رویکردهای پسااستعماری انجام شده است و با <strong>هدف</strong> تبیین رویکردها و اهداف هنرمندانی با خاستگاه‌های فرهنگی متفاوت که از فرش یا نقش آن به‌عنوان عنصر هویت‌بخش استفاده کرده‌اند، به چرایی و چگونگی این پدیده می‌پردازد. <strong>پرسش‌های اصلی</strong> پژوهش عبارت‌اند از: 1. تأثیر جهانی‌سازی و بنیادهای فکری پست‌مدرن بر کاربرد عناصر قومیتی همچون فرش در هنر معاصر چیست؟ 2. هنرمندان معاصر، به‌ویژه هنرمندان دیاسپورا، با چه اهداف و رویکردهایی این عناصر را در آثارشان به کار گرفته‌اند؟ <strong>یافته‌های پژوهش</strong> بر مبنای تحلیل آثار ده هنرمند جهان اسلام که به‌صورت هدفمند انتخاب شدند، نشان می‌دهد که این آثار، علیرغم تنوع خاستگاه‌ها، دارای ویژگی‌های مشترکی همچون جهانی‌سازی، اقتباس و التقاط فرهنگی هستند. اهداف اصلی آن‌ها شامل هویت‌سازی بومی از طریق خلق آمیزه‌های جدید هنری، به چالش کشیدن تقابل‌های دوگانه و بازنمایی ناپایداری هویت در عصر حاضر است. همچنین، فرش در این آثار به‌مثابه ابزاری برای بیان مفاهیمی چون دیگری‌سازی و رابطه مرکز-حاشیه به­کار رفته­ و نهایتاً از یک شئ کاربردی ـ تزئینی به یک رسانة هویتی ـ اجتماعی تبدیل شده است. https://jfava.ut.ac.ir/article_102826_f29eb373e3ff5bc8e453e874af3c0346.pdf

موسسه انتشارات دانشگاه تهران نشریه هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی 2228-6039 31 1 2026 03 21 Mawlānā's Ontological Encounter with Painting in Selected Verses from the Dīwān-e Kabīr برخورد هستی‌شناسانۀ مولانا با نقاشی در پاره‌هایِ غزلی از دیوان کبیر 73 85 103367 10.22059/jfava.2025.391422.667432 FA مریم کشمیری استادیار گروه نقاشی، دانشکده هنر، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران Journal Article 2025 03 03 Pre‑Islamic traditions of representation in Egypt, Mesopotamia, and India fostered the belief that painting was a great sin, as the painter was seen as challenging God. Consequently, the words of Mawlana Jalal al‑Din Muhammad, the 13th‑century Persian poet and mystic, in works such as the Maṯnawi and the Ghazaliat‑e‑Shams, reflect an alternative perspective on iconoclasm, the Byzantine Christian painting tradition, and the role of painting in Islamic civilization. We pose the following questions: What are the primary themes in Mawlana’s perspective on painting? How does he reconcile the iconoclastic movement, Byzantine Christianity portraiture, and the continuity of painting in Islamic civilization based on religious teachings? The study seeks to conceptualize Mawlana’s mystical approach to painting. The primary objective is to examine the historical challenges in perspectives on painting from a theological standpoint. The aim is to employ a visual approach in reinterpreting Mawlana’s ghazal and to reassess his hermeneutical view of painting. Methodologically, this study is grounded in historical analysis through the pragmatic examination of lexicon and concepts within the context of Mawlana’s discourse and that of his contemporaries. The comparison between the notions and surviving examples of paintings from the traditions of Egypt, Mesopotamia, ancient Byzantine, and Islamic civilization seems necessary. The premises include an exploration of Mawlana’s statements and concepts regarding painting, the derivation of his beliefs from Islamic teachings, and the influence of Sufism and mysticism on his thought. The concepts and fragments of his ghazals reveals that Mawlana, by distinguishing the corporeal painting and spiritual, seeks to resolve the dilemmas associated with painting, and demonstrate that the mere act of painting is not inherently sinful. Mawlana’s ghazal constitute a multilayered dialogue. Internally, this dialogue unfolds between the self and the soul, while externally, it occurs between the painter and the subject, advancing within the framework of iconoclasm on one hand and the potentials of representation on the other. From an iconoclastic perspective, engaging in the act of painting brings immense torment to the painter. Moving from the experience of tangible representation to mystical experience, Mawlana invites painting to transition from similitude (resemblance) to transcendence (purification/mirroring). Then mystical experience grounded in revelatory theology does not abolish painting but rather transforms its perception and interpretation into a liberating act within a hermeneutical framework. The painter, by gazing at the subject, cannot truly animate the image unless he transcends the superficial layer and perceives the unseen soul in stillness. Nevertheless, the painter remains the representative of the soul’s infinitude in a fleeting moment and cannot fully grasp and depict the entirety of the soul’s grandeur. This is articulated in one of Mawlana’s ghazals at a time when painting in Islamic civilization was undergoing a crucial transformation, marking the emergence of major artistic schools in Iran. In Mawlana’s perspective, theoretical ideas concerning Egyptian, Byzantine Christianity, and Baghdad School painting traditions converge. This perspective marks the beginning of painting’s journey in Islamic civilization toward rediscovering its theoretical foundations and new functions. زیر بار سنت‌های بازنمایی پیشااسلامی، نقاشی در اسلام با این گناه بزرگ روبه‌رو بود که در پی هماوردی با آفرینش الهی است.  ازاین‌رو، سخنان مولانا دربارۀ شمایل‌شکنی، سنت نقاشی بیزانسی‌ـ‌مسیحی و نقاشی در اسلام، نگرش دگرگونه‌ای را بازمی‌تاباند. پژوهش در  این چارچوب به این پرسش‌ها می‌پردازد: بن‌مایه‌های نگرش مولانا به نقاشی چیست؟ او چگونه میان جنبش شمایل‌شکنی، چهره‌نگاری بیزانسی‌ـ‌مسیحی و نقاشی در تمدن اسلامی مرزبندی می‌کند؟ هدف پژوهش، بررسی چالش‌های نقاشی از چشم‌انداز الهیات، خوانش غزل مولانا با رهیافت تصویری و شناخت نگرش تأویل‌گرایانه او به نقاشی‌ست. از دید روش‌شناسی، بررسی تاریخی پایة مطالعه است. این بررسی همراه با کاربردشناسی واژگان و مفاهیم در بافت سخن مولانا و گزارشگران هم‌روزگار در سنجش با نمونه‌های تاریخیِ بازنمایی پیش می‌رود. منابع، کتابخانه‌ای است؛ پاره‌ای از مفاهیم و سخنان مولانا دربارۀ نقاشی، هم‌بستگی باورها و دیدگاه‌های او با آموزه‌های وحیانی و چیرگی روش عرفانی بر سخن مولانا، تکیه‌گاه‌های نظری پژوهش است. پژوهش نشان می‌دهد مولانا در رویارویی با چالش بازنمایی روح، میان نقاشی جسمانی و روحانی تمایزگذاری می‌کند. برپایة این تمایزگذاری، خداوند روح را در حرکت دائمی می‌آفریند و تصویر می‌کند، اما هرچند نقاش، روح را می‌نمایاند، کار او، بازنمایی در حالت ایستا است، چنین نقشی در جایگاه هماوردی با آفرینش الهی نمی‌ایستد. https://jfava.ut.ac.ir/article_103367_bf4c77faefd65387ffbed91c3d426229.pdf

موسسه انتشارات دانشگاه تهران نشریه هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی 2228-6039 31 1 2026 03 21 A Transtextual Reading of the Credibility of the Myth of Rustam in the Shahnama of Tahmasp: From Wisdom to Filicide خوانش ترامتنی باورپذیری اسطوره رستم در شاهنامه طهماسبی از خردورزی تا فرزندکشی 87 103 103368 10.22059/jfava.2025.391681.667441 FA محمد حسین براتی دکترای تاریخ تطبیقی و تحلیلی هنر اسلامی، گروه هنراسلامی، دانشکده هنر، دانشگاه شاهد، تهران، ایران. Journal Article 2025 03 13 The representation and believability of myth narrated in words has always been of interest to supporters of art and literature during the Iranian-Islamic period. The objectification of a beloved character like Rustam, who is created in the form of words and is the savior of his community, has been the responsibility of illustrators. In various illustrations, illustrators have represented a mythical icon who has always been proud in passing through the hardships and sufferings of his society. In Firdausi's Shahnama, with the help of God, Rustam defeats the enemies of his society with superhuman power. But this heroic myth and wisdom, in an unbelievable story, led his son to his death. The purpose of this research is to discover the differences and similarities in the Icon of the heroic myth of Rustam, from killing the White Div to the death of his son, in the verbal text and visual Text of Shahnama of Tahmasp, and to identify the author's and illustrator's efforts to make the myth's contradictory behavior believable. The research question is: How have the creators of the verbal text and visual Text of Shahnama of Tahmasp narrated Rustam's behavior from killing the White Div to the death of his son in order to make the behavior of the heroic myth believable? This research has been done by collecting data using library, documentary and with the method of intersemiotic comparison and analysis with using Gerrard Genette's Transtextuality approach. The results of the research show that in the intertextuality, the illustrator was implicitly faithful to the verbal text in representing the behavior of the heroic myth and in hypertextuality with Transformation in the form of Transposition, the features accepted for the heroic mythological figure in the verbal text have not been represented in the visual text. The artist did not have the desire to represent the exaggerated description of Rustam's body in the visual text. Despite his interest in the myth of the father, the author, in his words, considers him to be guilty. The creator of the Hypotext, while preserving the distinctive feature of the myth, namely the connection with God, in the verbal text, considered him to lack intelligence and emotion in identifying the child. In killing the White Div , he praises his own myth and in killing his son, he despises his son, considering it to be the result of greed. The illustrator, in conjunction with the verbal text, depicts Rustam as he tries to hide his identity from Suhrab, turns a blind eye to the evidence, and does not respond to his son's efforts to end the campaign, hatred, and companionship with sincerity. His behavior and iconic expressions at the time of killing his child portray him as a helpless and failed human being. The illustrator, with Transformation, had no desire to create the exaggerated image presented in the verbal text as a visual trick to make Rustam's unique abilities believable in the visual hypertext. بازنمایی و باورپذیری اسطوره‌ای که در قالب کلمات روایت‌شده همواره در کانون توجه نگارگران و حامیان هنر و ادبیات بوده است. رستم به یاری پروردگار با قدرتی مافوق‌انسانی دشمنان جامعه خویش را از پای درمی‌آورد؛ اما اسطورة پهلوانی و خردورزی در روایتی ناباورانه فرزند خود را به کام مرگ کشاند. هدف از این پژوهش کشف وجوه افتراق و اشتراک شمایل اسطورة پهلوانی رستم از کشتن دیو سپید تا مرگ فرزند در متن‌کلامی و متن‌تصویری <em>شاهنامه</em> طهماسبی و شناسایی تلاش مؤلف و مصوِّر در باورپذیری رفتار متناقض اسطوره است. سؤال پژوهش عبارت است از خالقان متن‌کلامی و متن‌تصویری <em>شاهنامه</em> طهماسبی با توجه به تناقض در رفتار رستم از کشتن دیو سپید تا مرگ فرزند در باورپذیری رفتار اسطورة پهلوانی شمایل وی را چگونه روایت کرده‌اند؟ این پژوهش با گردآوری داده‌ها به شیوه اسنادی و مطالعات کتابخانه‌ای به روش توصیفی-تحلیلی با رویکرد ترامتنیت ژنت ‌صورت گرفته است. از نتایج پژوهش اینکه خالق متن‌کلامی همواره اسطورة خویش را تمجید می‌کند اما در روایت مرگ فرزند با تحقیر، وی را فاقد خرد و مهر پدری می‌داند؛ مصوِّر نیز در بینامتنیت به‌صورت ضمنی و در بیش‌متنیت با تراگونگی و حذف عناصر اغراق‌آمیز، رستم را در تعارض با وجوه شمایلی در متن‌کلامی به تصویر کشیده است. https://jfava.ut.ac.ir/article_103368_a44d99b61dcaf6ed69afbbda6edd5034.pdf

موسسه انتشارات دانشگاه تهران نشریه هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی 2228-6039 31 1 2026 03 21 The Lived Experience of the Audience Facing the Light Installations of Anila Quayyum Agha تجربه زیسته مخاطب در مواجهه با چیدمان‌های نوری آنیلا قیوم آقا 105 116 102561 10.22059/jfava.2025.384383.667362 FA مجید اسدی فارسانی استادیار گروه ارتباط تصویری، دانشکده هنر، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران. راضیه مختاری دهکردی استادیار گروه ارتباط تصویری، دانشکده هنر، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران. Journal Article 2024 10 28 Installation art, emerging in the early 20th century, has undergone significant transformations and is now a cornerstone of contemporary art. Through its use of space, materials, and viewer interaction, installation art, as a branch of conceptual art, provides a multi-sensory and immersive experience. Understanding these works requires a careful and multifaceted analysis of the underlying concepts, which are experienced by the viewer through interaction with the art. Anila Quayyum Agha is a renowned artist in the field of installation art, known for her unique creations. Light plays a central role in her works. We aim to explore how viewers experience Agha’s luminous installations. To achieve this, a descriptive-analytical approach was employed, utilizing a qualitative methodology that involved gathering information from libraries and reputable international websites. Furthermore, considering the embodied nature of the viewer's experience within an installation, Merleau-Ponty's phenomenology of perception was used to analyze the data. This research, drawing on Merleau-Ponty’s theory, demonstrates that viewers' experiences of space within Anila Quayyum Agha's works extend beyond mere visual perception. The space in these works is composed of deep layers, both physical, such as the borrowing of traditional motifs and Islamic architecture, and conceptual, such as the blending of various cultures. Agha reimagines these elements in a modern style, creating a balance between past and present. Through this approach, she translates social, cultural, and religious issues into the language of contemporary art and presents them in her interactive installations. Agha's use of art helps us to view the world around us with a fresh perspective. The artist aims to foster a dialogue that transcends cultural and social boundaries, promoting a deeper understanding of human similarities and differences. In Quayyum Agha's interactive installations, the viewer's body becomes a primary tool of perception, engaging directly with the space and facilitating a multi-sensory and profound understanding. The body becomes a means of navigating and interpreting the complex layers of meaning embedded within the artwork. These works present a fusion of modern and traditional aesthetics, utilizing light, shadow, multiple layers, and sound to provoke contemplation on the challenging issues of the East and West. By blurring the lines between tradition and modernity, or the East and West—similar to the body-mind distinction in Merleau-Ponty's phenomenology—these installations invite viewers to question and reflect. Light and sound serve as powerful tools in crafting sensory and emotional experiences. Through her art, she has depicted concepts such as infinity, perfection, and unity in her work ‘Intersections,’ allowing viewers to experience the Islamic spiritual and religious world through their presence and interaction within the piece. Similarly, in ‘This is Not a Shelter,’ she offers viewers a glimpse into the experiences of migrants, contrasting the glamorous world before migration with the challenges of homelessness and insecurity after seeking refuge. In these works, the viewer's body, through a combination of senses, gains a profound understanding of the world. Quayyum Agha demonstrates how our embodied existence plays a crucial role in perceiving complex and conceptual spaces, influencing our interactions with the world. هنر چیدمان به‌عنوان شاخه‌ای از هنر مفهومی یکی از مهم‌ترین جریان‌های هنری معاصر است که به‌واسطه‌ی استفاده از فضا، مواد و تعامل مخاطب تجربه‌ای چندحسی و فراگیر را برای بیننده ایجاد می‌کند و درک این آثار نیازمند شناسایی دقیق و چندوجهیِ مفاهیم نهفته در اثر است. با توجه به خلأ پژوهشی درباره‌ی چگونگی دریافت تجربه‌ی زیسته در چیدمان‌های نورمحور و ویژگی‌های منحصربه‌فرد آثار آنیلا قیوم آقا، مطالعه‌ی تجربه‌ی زیسته‌ی مخاطب در مواجهه با این چیدمان‌ها اهمیت دارد. قیوم آقا ازجمله هنرمندان مطرح در زمینه‌ی هنر چیدمان است که نور نقش محوری در آثارش ایفا کرده است و ازاین‌رو کشف و شناسایی چگونگی عملکرد تجربه‌ی زیسته‌ی مخاطب در مواجهه با چیدمان‌های نوریِ قیوم آقا، هنرمند پاکستانی-آمریکایی‌تبار، هدف اصلی پژوهش حاضر است. بدین منظور با رویکرد کیفی از روش توصیفی–تحلیلی و گردآوری اطلاعات از منابع دست‌اول و اسناد تصویری و مکتوب بین‌المللی بهره‌برداری شد. همچنین از پدیدارشناسیِ ادراکِ مرلو-پونتی جهت تحلیل داده‌ها استفاده گردید. نتایج حاصله نشان داد هنرمند با ایجاد فضایی مفهومی و چالش‌برانگیز مخاطب را دعوت می‌کند تا با اثر تعامل برقرار کند و معنای آن را کشف نماید. نور در آثار او نه‌تنها عنصری بصری، بلکه ابزاری برای ایجاد ارتباط عمیق با مخاطب و خلق فضاهای معنوی و جذاب است؛ تجربه‌ی زیسته‌ی مخاطب در آثار قیوم آقا فراتر از ادراک بصری بوده و شامل ابعاد حسی، عاطفی و ذهنی نیز می‌شود. https://jfava.ut.ac.ir/article_102561_14b383e0ac2ec718f4ad6d77ca6dbeee.pdf

موسسه انتشارات دانشگاه تهران نشریه هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی 2228-6039 31 1 2026 03 21 Analysis and Prioritization of the Factors Underlying the Acceptance of Technology by Healthy Iranian Elderly People تحلیل و اولویت‌بندی عوامل زمینه‌ساز پذیرش فناوری توسط سالمندان سالم ایرانی 117 133 102989 10.22059/jfava.2025.393496.667464 FA مرضیه اله دادی دکتری طراحی صنعتی، گروه طراحی صنعتی، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. علی فرجی استادیار گروه طراحی صنعتی، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. علیرضا اژدری استادیار گروه طراحی صنعتی، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. Journal Article 2025 04 22 The present study, with an applied purpose and a systematic descriptive‑analytical approach, as a case study, and by using descriptive statistics methods and multi‑criteria decision‑making techniques which implicate the Swara method and a five‑point Likert scale for surveys, has analyzed and prioritized the factors affecting the acceptance of technology by healthy Iranian elderly people. Considering the increasing growth of the elderly population in Iran and the importance of new technologies in improving the quality of their life, it seems necessary to identify the key factors affecting the acceptance of technology. The results, through data analysis and the use of statistical methods and multi‑criteria decision‑making, present a comprehensive picture of the factors that affect the acceptance of technology by them. Based on the results of the opinions of the expert and elderly group, among the factors affecting the acceptance of technology by healthy Iranian elderly people, the individual factor with a weight of (17.10%) was ranked first. This factor includes components such as age, education, and physical condition of the elderly, which shows that individual circumstances play a fundamental role in technology acceptance. In second place is the technological factor with a weight (15.29%), which addresses features such as ease of use, perceived usefulness, and reliability of technologies and plays an important role in the elderly’s decision to adopt technology. The psychological factor with a weight (15.23%) was identified as the third priority, which refers to the importance of attitude, technological anxiety, self‑confidence, and motivation in using technology. The economic factor with a weight (13.60%) was ranked fourth and addresses factors such as the cost of purchasing, maintaining, and accessing technologies. Then, the sociocultural factor with a weight (13.46%) was ranked fifth, which refers to the role of social interactions, cultural norms, and the level of support from others in using technology. Then, the behavioral factor with a weight of (13.05%) and ranked sixth refers to the use history, previous experience, and behavioral habits of the elderly in dealing with technology. Finally, the environmental factor with a weight of (12.24%) ranked seventh, which is related to environmental conditions, physical access, and existing infrastructure for using technology. The results of this study are consistent with many previous studies. In international studies as well as in research conducted in Iran, emphasis on individual and psychological characteristics has been commonly observed as effective factors in the acceptance of technology by the elderly. Also, research has shown that the elderly, especially in Asian countries, pay more attention to the ease of use and perceived usefulness of technology, and these have also been identified as key factors in the acceptance of technology in various studies. This research has shown that the design of age‑friendly technologies should be done considering the physical, psychological, economic, and social characteristics of the elderly. Designers and policymakers should exploit these findings to develop products that enable older adults to use technologies independently and effectively. پذیرش فناوری توسط سالمندان مؤلفه‌‌ای کلیدی در ارتقای کیفیت زندگی و استقلال آنان است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و اولویت‌بندی عوامل مؤثر بر پذیرش فناوری در میان سالمندان سالم ایرانی انجام شده است. از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی-تحلیلی است که با رویکردی آمیخته اجرا شد. جامعه پژوهش شامل خبرگان حوزه سالمندشناسی و فناوری و نیز سالمندان سالم ساکن در ایران بود که به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. برای گردآوری داده‌‌ها از سه پرسشنامه محقق ‌ساخته استفاده شد؛ تحلیل داده‌ها در بخش خبرگان با تکنیک تصمیم‌گیری چندمعیاره «سوارا» برای وزن‌دهی به شاخص‌های اصلی و در بخش سالمندان از طریق «طیف لیکرت» و آمار توصیفی برای رتبه‌بندی ۲۳ زیرعامل صورت گرفت. بر اساس برآیند نظرات گروه خبرگان و سالمندان، از میان هفت عامل اصلی، به‌ترتیب عوامل «فردی»، «فناورانه»، «روان‌شناختی»، «اقتصادی»، «اجتماعی-فرهنگی»، «رفتاری» و «محیطی» بیشترین تأثیر را بر پذیرش فناوری دارند. نتایج این پژوهش نقشه راهی برای طراحان و سیاست‌گذاران حوزه فناوری فراهم می‌کند تا با تمرکز بر اولویت‌های استخراج‌شده، موانع پذیرش را کاهش داده و محصولاتی متناسب با زیست‌بوم نیازهای سالمندان توسعه دهند. https://jfava.ut.ac.ir/article_102989_e058880f47eca7c731af274f72d11ea7.pdf